SULTAN ABDÜLMECİD

 (1839 -1861)



 

Babası : Sultan II. Mahmud

Annesi : Bezmialem Sultan

Doğduğu Tarih : 25 Nisan 1823

Padişah Olduğu Tarih : 1 Temmuz 1839

Öldüğü Tarih : 25 Haziran 1861

Saltanatı : 1839 - 1861

Sultan Abdülmecid, otuz birinci padişah olarak Osmanlı
tahtına çıktı. O’da ilk eğitimini sarayda almıştı. Babası II. Mahmud O’nun
yetişmesi için ayrı bir özen göstermişti. Abdülmecid modern, Batılı bir prens
gibi yetiştirilmişti. Fransızcayı çok iyi öğrenmiş Avrupa’da yayınlanan birçok
mecmuaya abone olmuş yeni çıkan kitapları da getirtmiştir. Batı musikisi ile
yakından ilgilenmiş ve iyi bir piyanist olarak batı eserlerini çalmıştır.



Sultan Abdülmecid tahta çıktığında devlet çok önemli bir dönemini yaşıyordu.
Hemen her sınırda huzursuzluklar ve savaş vardı. Tarihimizde ilk Batılılaşma
hareketi olarak isimlendiren “Tanzimat” ilan edilmişti. 1833 yılında ilk defa
“Boğazlar Meselesi” devlet için yeni bir sorun olarak ortaya çıkmış. 1841 Londra
Protokolünün imzalanması ile de sorun uluslararası bir hale getirilmişti.
Avrupa, bu dönemde Osmanlı Devleti’ne “Hasta Adam” sıfatını uygun bulmuştu.
Rusya ise yeni bir stratejiyi uygulamaya koymuştu: “Boğazın Hasta Adamı yıkılıp,
parçalanmalı, en önemli toprakları (Boğazlar) benim olmalıdır” diyordu.



Batılı Devletler, ilk defa 1850’li yıllarda Rusya’nın yayılmacı politikasını
anlamışlar. 1853 Kırım Savaşı’nda Rusya’ya karşı Osmanlı Devleti’nin yanında yer
almışlardı. 1856 da uluslararası düzeyde ilk büyük kongre olan Paris Kongresi’ni
toplamışlar. “Osmanlı Devleti bir Avrupa’mı devlettir, toprak bütünlüğü
kontrolümüz altındadır kaydını” antlaşma metnine koymuşlardı. Osmanlı Devleti
ise malî durumu yetersiz olduğundan bu savaşa Batılı Devletlerden borç alarak
girmişti. Paris Antlaşması’nın sonuna da ülke içindeki azınlıkların, Hıristiyan
tebaanın haklarını koruyacağına dair “Islahat Fermanı”nı ek dosya olarak
koymuştu.



Sultan Abdülmecid, uzuna yakın boylu, ince yapılı, açık tenli, siyah saçlı ve
kısa sakallı idi. Koyu kahve gözleri, derin bakışları vardı. Çok iyi eğitim
görmüş, müzikle yakından ilgilenmiş ve iyi bir hattat olarak güzel hatlar
yazmıştı.



İlk liseler bu dönemde açılmıştır. Kuleli kışlası (Kuleli Askerî Lisesi)
yapılmış, ilk Türk müzesi de, kurulmuştu. Tarihimizde ilk İlimler Akademisi
olarak anılan “Encümen-i Danış”, 1851 de toplanmıştı. Denize önem verilmiş,
bahriye kıyafetleri düzenlenmişti. Edirne-Varna-Kırım arasında ilk telgraf
hatları kurulmuştu. İzmir-Turgutlu arasında raylı sisteme geçilerek ilk
demiryolu hattı işletmesi başlatılmıştı. Dolmabahçe Sarayı, Ortaköy Mecidiye
Cami, Harem-i Şerif’in onarılması, Karaköy Köprüsü’nün kurulması, dönemin önemli
imar faaliyetlerindendir. Ülkemizde ilk Belediye teşkilâtı bu dönemde kurulmuş,
edebiyatımızda roman edebiyatı “Tanzimat Edebiyatı” ve hikâyeciliği başlamıştı.

Babası ona iyi bir tahsil yaptırmak için Cok titiz
davrandı. Kendisi biraz zayıfça idi. Çok zeki, terbiyeli, merhamet ve şefkatli
bir kimseydi. Tahta çıktığında 15 yasındaydı. Yeni gelişmeleri çok siki bir
şekilde takip eder ve hemen Devlet-i Aliyyede tatbik edilmesini isterdi.



Devrinde olan önemli olaylar:



1839 senesinde Gülhane Hattı Hümayunu okundu. 1846'da Mustafa Reşid Pasa
Sadrazam oldu. Maarif alanında pek çok ilerlemeler oldu. Bir çok meslek okulları
acildi. 1848'de Macar isyanı dolayısıyla Macaristan'dan çok sayıda ilticalar
oldu. Eflak ve Boğdan'da ihtilal oldu. Mübarek yerler meselesi ortaya cıktı.



1853'de Rusya harbi başladı. Sinop baskını oldu. 1854'de Ruslar karada büyük
kayıplar verdiler. Meşhur Siliste müdafaası yapıldı ve Ruslar bozuldu. Yerköycü
Muharebesi kazanıldı. Fransa ve İngiltere de Türkiye yanında yer aldılar ve
Kırım'a çıkarma yapıldı.



1855'de Sivastopol alindi. Telgraf ve demiryolu hatları yapıldı. 1856"da Paris
Anlaşması yapıldı. Ruslara karşı büyük menfaatler sağlandı.



Abdülmecid Dolmabahçe Sarayı'nı yaptırdı ve Ortaköy'deki Mecidiye Camiini inşa
ettirdi.



25 Haziran 1861'de babası gibi verem hastalığına tutularak vefat etti. öldüğünde
38 yasındaydı. Fatih'teki Sultan Selim Camii avlusundaki türbesine gömüldü.
(Allah rahmet eylesin)



Silsìle-i Saadet-i Naksibendiyye'den Hafız Ebû Said Sãhib (k.s.) Hazretleri bu
devirde vefat etmiştir.



Erkek çocukları : Ahmed, Mehmet Burhaneddin, Bahaüddin, Rustü Mehmet, Seyfüddin,
Osman, Ziyaeddin Mehmet, Abid Mehmet, Abdüssamed Mehmet, Fuad Mehmet, Nureddin,
Vamuk Mehmet, Abdülhamid, Mehmet Vahidüddin, Súleyman, Kemaleddin, Nizameddin,
Mehmet Resad.



Kız cocuklari : Bedihe, Behice, Samiye, Mediha, Refia, Sehime, Sabiha, Aliye,
Fatma, Cemile, Seniha, Fehime, Mühibe, Mukbile, Münire, Naime, Neyyire, Behiye.

.