I. Dünya Savaşı'nın sona ermesi ve bölgede bulunan Türk 3 ncü Ordusunun 30 Ekim 1918 Mondros Mütarekesi gereğince Kafkasya'yı boşaltması sonucu Kafkaslar'da, Ermenistan başta olmak üzere Gürcistan, Azerbaycan ve Nahcivan Cumhuriyetleri kuruldu. Bu boşaltma sırasında muhtemel Ermeni saldırı ve tecavüzlerine karşı da Türk halkını korumak maksadıyla Ardahan
Batum bölgesinde Acara Şura Hükümeti, Kars-Oltu-Sarıkamış-Kağızman bölgelerinde ise Güney Batı Kafkas Geçici Hükümeti kuruldu. Ancak bu iki hükümet 3 ay sonra İngilizler tarafından dağıtıldı. Bu olaydan sonra bölgenin Ermeni saldırılarına karşı savunulması, karargahı Erzurum'da bulunan 15 nci Kolordu (Kazım Karabekir Kolordusu) tarafından sağlandı. 10 Ağustos 1920 Sevr Anlaşması hükümlerine dayanarak Büyük Ermenistan'ı kurmak isteyen Ermeni tedhiş hareketleri sonunda bölgedeki durum giderek gerginleşti.
T. B. M. M. Hükümeti artan Ermeni katliamlarına ve yayılmacılığına son vermek amacıyla 20 Eylül 1920'de bölgede bir askeri harekat yapılmasına karar verdi. Bu cephede bulunan Türk 15 nci Kolordusu dört tümen ile süvari ve topçu alaylarından oluşmaktaydı. Muharip personel sayısı, 13. 000 kişi idi. Ermeniler ise toplam 12 alaydan oluşan dört tümene sahiptiler. Muharip personel mevcutları; 15. 000 idi. Ancak doğudaki kuvvetlerimize karşı kullanabilecekleri mevcut 10. 000 kişi kadardı. 29 Eylül 1920'de başlayan doğu cephesindeki harekat neticesinde; 30 Eylül'de Sarıkamış bölgesi 30 Ekim'de Kars ve 7 Kasım 1920'de Gümrü Ermenilerden kurtarıldı. 3 Aralık 1920'de imzalandı.
Bu anlaşmaya göre; 10 Ağustos 1920'de İstanbul Hükümeti tarafından imzalanan Sevr Anlaşması ile Ermeniler'e bırakılan doğu illeri (Trabzon, Erzurum, Bitlis, Van) ve 1878 Berlin Anlaşması Gümrü Anlaşmasıile Rusya'ya bırakılan Kars ve dolayları da Türkiye'ye bırakıldı. Ayrıca Ermenistan Hükümeti Sevr Barış Anlaşması'nm hükümlerini de geçersiz saydığım açıkça ifade etti.
Copyright © ||TürkRuhu.Net.Org||Atatürkçülük,Türkçülük,Türk Kültürü,Türk Tarihi,Türk Dili,Türk Milleti Tüm hakları saklıdır.